Τετάρτη, Νοεμβρίου 02, 2011
Γόνιμος άνδρας με σύνδρομο Down
Στο χρωμόσωμα 21 του ανθρώπου υπάρχει ένα υπολειπόμενο γονίδιο α υπεύθυνο για μια ασθένεια του μεταβολισμού. Άνδρας με σύνδρομο Down και γονότυπο Ααα παντρεύεται μια γυναίκα ετερόζυγη για το γονίδιο. Υποθέτουμε ότι ο άνδρας αυτός είναι γόνιμος. Ποια είναι η φαινοτυπική αναλογία των πιθανών απογόνων του ζευγαριού; (64)
Κυριακή, Μαΐου 01, 2011
Υπολειπόμενες ασθένειες στον άνθρωπο
Στον άνθρωπο το γονίδιο του αλφισμού είναι υπολειπόμενο αυτοσωμικό, ενώ το γονίδιο του κυαμισμού είναι υπολειπόμενο φυλοσύνδετο. Παντρεύτηκε ένας αλφικός άντρας με γυναίκα κυαμική. Ποιοι θα είναι οι πιθανοί φαινότυποι των απογόνων τους; (62)
Μια γυναίκα με δαλτονισμό (μερική αχρωματοψία στο κόκκινο -πράσινο) της οποίας ο αδερφός και ο άντρας έχουν κανονική όραση, αποκτά δύο κοριτσάκια σε διάστημα τριών ετών. Το ζευγάρι υποψιάζεται ότι τα παιδιά τους είναι δαλτονικά δεδομένου ότι και ο πατέρας του άντρα είναι δαλτονικός. Είναι βάσιμες οι υποψίες αυτές; Δικαιολογήστε την απάντηση σας και προσδιορίστε τον φαινότυπο των γονέων της γυναίκας ως προς το γνώρισμα αυτό. (63)
Παρασκευή, Απριλίου 22, 2011
Δίκλωνες περιοχές σε tRNA μόρια
Είναι γνωστό ότι το tRNA αν και παράγεται αρχικά μονόκλωνο, αργότερα αναδιπλώνεται στο χώρο και σχηματίζει δίκλωνες περιοχές, με το 80% των βάσεων του να ανήκουν σε αυτές. Κατά το σχηματισμό ενός μορίου tRNA απελευθερώθηκαν 149 μόρια νερού και κατόπιν το μόριο αυτό αναδιπλώνεται στο χώρο. Από τις βάσεις που βρίσκονται στα δίκλωνα τμήματα, το 20% είναι αδενίνες. Από τις βάσεις που βρίσκονται στα μονόκλωνα τμήματα, το 30% είναι γουανίνες, το 50% έιναι πυριμιδίνες και μάλιστα οι ουρακίλες είναι διπλάσιες από τις κυτοσίνες. Να υπολογίσετε:
Α) Πόσες A, U, C και G περιέχει το μόριο αυτό;
Β) τον αριθμό των δεσμών υδρογόνου που σταθεροποιούν την τρισδιάστατη δομή του.
Γ) τον αριθμό των νουκλεοτιδίων από τα οποία αποτελείται το γονίδιο που είναι υπεύθυνο για τη σύνθεσή του. (61)
Το βήμα της έλικας του DNA
Το βήμα της έλικας του DNA έιναι 3,4 nm. Αυτό σημαίνει ότι 10 ζεύγη βάσεων της έλικας του DNA έχουν ευθύγραμμο μήκος 10 nm ή με άλλα λόγια το μήκος του νουκλεοτιδίου είναι 0,34 nm. Ένα μόριο DNA έχει μήκος 340000 nm και μεταξύ των νουκλεοτιδίων του σχηματίζονται 2250000 δεσμοί υδρογόνου. Ποια είναι η ποσοτική και ποσοστιαία αναλογία των βάσεων στο μόριο αυτό; (60)
Σάββατο, Σεπτεμβρίου 25, 2010
Άσκηση με δύο μόρια DNA
Ένα μόριο DNA1 έχει 1200 νουκλεοτίδια, ενώ ένα άλλο DNA2 έχει 1400 νουκλεοτίδια. Τα νουκλεοτίδια κυτοσίνης του DNA1 είναι διπλάσια σε αριθμό από τα νουκλεοτίδια κυτοσίνης του DNA2. Δεδομένου ότι και τα δύο μόρια περιέχουν τον ίδιο αριθμό δεσμών υδρογόνου, να υπολογίσετε:
α) την ποσοτική σύσταση των βάσεων στο κάθε μόριο DNA.
β) τον αριθμό των δεσμών υδρογόνου. (59)
α) την ποσοτική σύσταση των βάσεων στο κάθε μόριο DNA.
β) τον αριθμό των δεσμών υδρογόνου. (59)
Πέμπτη, Μαΐου 20, 2010
Πρόωρη λήξη της πεπτιδικής αλυσίδας
Τα έξι τελευταία αμινοξέα της β- αλυσίδας της αιμοσφαιρίνης HbA είναι:
... leu - ala - his - lys - tyr - asn.
Χρησιμοποιώντας το γενετικό κώδικα για την εύρεση των πιθανών αλληλουχιών νουκλεοτιδίων στην κωδική αλυσίδα του DNA του γονιδίου, να απαντήσετε τα παρακάτω:
α) Ποιες γονιδιακές μεταλλάξεις μπορούν να προκαλέσουν πρόωρη λήξη της πεπτιδικής αλυσίδας;
β) Πόσο μικρότερη θα είναι η αλυσίδα;
γ) Ποιο κωδικόνιο από αυτά που βρήκατε είναι πιο δύσκολο να αλλάξει την παραπάνω σειρά των αμινοξέων εξαιτίας μιας αντικατάστασης; (58)
... leu - ala - his - lys - tyr - asn.
Χρησιμοποιώντας το γενετικό κώδικα για την εύρεση των πιθανών αλληλουχιών νουκλεοτιδίων στην κωδική αλυσίδα του DNA του γονιδίου, να απαντήσετε τα παρακάτω:
α) Ποιες γονιδιακές μεταλλάξεις μπορούν να προκαλέσουν πρόωρη λήξη της πεπτιδικής αλυσίδας;
β) Πόσο μικρότερη θα είναι η αλυσίδα;
γ) Ποιο κωδικόνιο από αυτά που βρήκατε είναι πιο δύσκολο να αλλάξει την παραπάνω σειρά των αμινοξέων εξαιτίας μιας αντικατάστασης; (58)
Άσπρα μάτια στη Δροσόφιλα
Από διασταύρωση ατόμων Δροσόφιλα προέκυψαν οι παρακάτω απόγονοι:
302 άτομα με κανονικά φτερά και κόκκινα μάτια
299 άτομα με κανονικά φτερά και άσπρα μάτια
100 άτομα με ατροφικά φτερά και κόκκινα μάτια
102 άτομα με ατροφικά φτερά και άσπρα μάτια.
Το γονίδιο για τα άσπρα μάτια είναι υπολειπόμενο φυλοσύνδετο έναντι του αλληλομόρφου του για τα κόκκινα μάτια.
α) Με ποιο τρόπο κληρονομούνται τα κανονικά / ατροφικά φτερά της μύγας Δροσόφιλα; Να δικαιολογήσετε την απάντησή σας.
β) Ποιοι είναι οι γονότυποι και οι φαινότυποι των γονέων;
γ) Να γίνει η διασταύρωση που να εξηγεί τα παραπάνω αποτελέσματα.
δ) Ισχύει κατά τη γνώμη σας ο 2ος Νόμος του Mendel; (56)
Άντρας φορέας των γονιδίων της φαινυλκετονουρίας και του αλφισμού νυμφεύεται γυναίκα που πάσχει από φαινυλκετονουρία, της οποίας ο πατέρας είναι αλφικός.
α) Να υπολογιστεί η πιθανότητα: (i) να πάσχει ο απόγονος μόνο από φαινυλκετονουρία και (ii) να πάσχει ο απόγονος και από τις δύο ασθένειες.
β) Αν η παραπάνω γυναίκα περιμένει παιδί, είναι απαραίτητος ο προγεννητικός έλεγχος και για τις δύο ασθένειες; Αν ναί με ποια διαδικασία γίνεται ο έλεγχος αυτός;
γ) Αν το παιδί πάσχει από φαινυλκετονουρία, ποιές μπορεί να είναι οι συνέπειες και πώς μπορούν αυτές να αποφευχθούν; (57)
302 άτομα με κανονικά φτερά και κόκκινα μάτια
299 άτομα με κανονικά φτερά και άσπρα μάτια
100 άτομα με ατροφικά φτερά και κόκκινα μάτια
102 άτομα με ατροφικά φτερά και άσπρα μάτια.
Το γονίδιο για τα άσπρα μάτια είναι υπολειπόμενο φυλοσύνδετο έναντι του αλληλομόρφου του για τα κόκκινα μάτια.
α) Με ποιο τρόπο κληρονομούνται τα κανονικά / ατροφικά φτερά της μύγας Δροσόφιλα; Να δικαιολογήσετε την απάντησή σας.
β) Ποιοι είναι οι γονότυποι και οι φαινότυποι των γονέων;
γ) Να γίνει η διασταύρωση που να εξηγεί τα παραπάνω αποτελέσματα.
δ) Ισχύει κατά τη γνώμη σας ο 2ος Νόμος του Mendel; (56)
Άντρας φορέας των γονιδίων της φαινυλκετονουρίας και του αλφισμού νυμφεύεται γυναίκα που πάσχει από φαινυλκετονουρία, της οποίας ο πατέρας είναι αλφικός.
α) Να υπολογιστεί η πιθανότητα: (i) να πάσχει ο απόγονος μόνο από φαινυλκετονουρία και (ii) να πάσχει ο απόγονος και από τις δύο ασθένειες.
β) Αν η παραπάνω γυναίκα περιμένει παιδί, είναι απαραίτητος ο προγεννητικός έλεγχος και για τις δύο ασθένειες; Αν ναί με ποια διαδικασία γίνεται ο έλεγχος αυτός;
γ) Αν το παιδί πάσχει από φαινυλκετονουρία, ποιές μπορεί να είναι οι συνέπειες και πώς μπορούν αυτές να αποφευχθούν; (57)
Τετάρτη, Μαΐου 19, 2010
Μωβ μάτια στη Δροσόφιλα
Στο δεύτερο χρωμόσωμα της Δροσόφιλα υπάρχει το υπολειπόμενο θνησιγόνο γονίδιο μ , το οποιο σε ετερόζυγη κατάσταση με το επικρατές του αλληλόμορφο Μ δίνει το μωβ χρώμα ματιών (το κανονικό χρώμα ματιών της Δροσόφιλα είναι το κόκκινο). Στο τρίτο χρωμόσωμα της Δροσόφιλα υπάρχει το υπολειπόμενο γονίδιο α που είναι υπεύθυνο για τα ατροφικά φτερά.
α) Ποια είναι τα πλεονεκτήματα της μύγας Δροσόφιλα με βάση τα οποια αποτελεί άριστο πειραματόζωο γενετικής;
β) Ποια είναι η φαινοτυπική αναλογία των απογόνων από τη διασταύρωση ετερόζυγων ατόμων δροσόφιλας με κανονικά φτερά και μωβ μάτια;
γ) Συγκρίνοντας την παραπάνω φαινοτυπική αναλογία με αυτή του Mendel από το δεύτερο νόμο, τι διαφορές παρατηρείτε και πού αυτές οι διαφορές οφείλονται;
δ) Ισχύει κατά τη γνώμη σας ο 2ος Νόμος Mendel για αυτά τα χαρακτηριστικά της μύγας Δροσόφιλα; (55)
α) Ποια είναι τα πλεονεκτήματα της μύγας Δροσόφιλα με βάση τα οποια αποτελεί άριστο πειραματόζωο γενετικής;
β) Ποια είναι η φαινοτυπική αναλογία των απογόνων από τη διασταύρωση ετερόζυγων ατόμων δροσόφιλας με κανονικά φτερά και μωβ μάτια;
γ) Συγκρίνοντας την παραπάνω φαινοτυπική αναλογία με αυτή του Mendel από το δεύτερο νόμο, τι διαφορές παρατηρείτε και πού αυτές οι διαφορές οφείλονται;
δ) Ισχύει κατά τη γνώμη σας ο 2ος Νόμος Mendel για αυτά τα χαρακτηριστικά της μύγας Δροσόφιλα; (55)
Δευτέρα, Ιανουαρίου 04, 2010
Δαλτονισμός ή μερική αχρωματοψία στο κόκκινο - πράσινο
Μια γυναίκα με δαλτονισμό (μερική αχρωματοψία στο κόκκινο - πράσινο) που ο αδελφός της και ο άντρας της έχουν φυσιολογική όραση, αποκτά δύο κοριτσάκια σε διάστημα δύο ετών. Το ζευγάρι υποψιάζεται μήπως τα παιδιά τους είναι δαλτονικά, δεδομένου ότι και ο πατέρας του άντρα είναι δαλτονικός. Είναι βάσιμες οι υποψίες αυτές; Δικαιολογήστε την απάντησή σας και προσδιορίστε το φαινότυπο των γονέων της γυναίκας ως προς το γνώρισμα αυτό. Να γίνει η διασταύρωση.
Παρασκευή, Σεπτεμβρίου 28, 2007
Υπολογισμός αμινοξέων λειτουργικής πρωτείνης
Ένα γονίδιο αποτελείται από 20000 νουκλεοτίδια και μεταγράφεται σε πρόδρομο mRNA. Το ώριμο mRNA αποτελεί το 75% του πρόδρομου, ενώ στις αμετάφραστες περιοχές 5΄και 3΄υπάρχουν 120 συνολικά νουκλεοτίδια. Στη παραγόμενη πρωτείνη έχουμε αφαίρεση αμινοξέων με διάσπαση 8 πεπτιδικών δεσμών (τροποποίηση πρωτείνης).
α) Πώς προκύπτει το ώριμο mRNA από το πρόδρομο;
β) Πόσα αμινοξέα θα έχει η λειτουργική πρωτείνη;
γ) Σε ποιους οργανισμούς μπορεί να βρίσκεται το γονίδιο αυτό; (53)
α) Πώς προκύπτει το ώριμο mRNA από το πρόδρομο;
β) Πόσα αμινοξέα θα έχει η λειτουργική πρωτείνη;
γ) Σε ποιους οργανισμούς μπορεί να βρίσκεται το γονίδιο αυτό; (53)
Δευτέρα, Απριλίου 16, 2007
Πολλαπλά αλληλόμορφα γονίδια
Από τη διασταύρωση ατόμων με γκρίζο χρώμα γεννήθηκαν 8 άτομα με μαύρο χρώμα, 17 με γκρίζο και 9 με άσπρο. Από τη διασταύρωση κίτρινων ατόμων γεννήθηκαν 26 κίτρινα και 9 μαύρα άτομα.
Α) Να βρεθεί η σχέση μεταξύ των αλληλομόρφων γονιδίων για την παραπάνω ιδιότητα.
Β) Να γίνουν οι διασταυρώσεις.
Γ) Τι θα προκύψει στην F2 γενιά από τη διασταύρωση αμιγών ατόμων με κίτρινο χρώμα με αμιγή άσπρα άτομα; (52)
Α) Να βρεθεί η σχέση μεταξύ των αλληλομόρφων γονιδίων για την παραπάνω ιδιότητα.
Β) Να γίνουν οι διασταυρώσεις.
Γ) Τι θα προκύψει στην F2 γενιά από τη διασταύρωση αμιγών ατόμων με κίτρινο χρώμα με αμιγή άσπρα άτομα; (52)
Άσκηση διϋβριδισμού με κοτόπουλα
Δύο πετεινοί Α και Β διασταυρώνονται με δύο κότες Γ και Δ. Και τα τέσερα άτομα έχουν φτερωτές κνήμες και πισσοειδές λειρί. Ο πετεινός Α με τις δύο κότες δίνει απογόνους που έχουν όλοι φτερωτές κνήμες και πισσοειδές λειρί. Ο πετεινός Β με την κότα Γ δίνει απογόνους με φτερωτές ή γυμνές κνήμες, αλλά όλοι με πισσοειδές λειρί. Ο πετεινός Β με την κότα Δ δίνει απογόνους που έχουν πισσοειδές ή απλό λειρί, αλλά όλοι με φτερωτές κνήμες. Τα δύο γνωρίσματα ελέγχονται από δύο ζεύγη γονιδίων που βρίσκονται σε διαφορετικά χρωμοσώματα. Να συμπεράνετε:
Α) τον τρόπο κληρονομικότητας των δύο γνωρισμάτων
Β) τους γονοτύπους των ατόμων Α, Β, Γ και Δ. (51)
Α) τον τρόπο κληρονομικότητας των δύο γνωρισμάτων
Β) τους γονοτύπους των ατόμων Α, Β, Γ και Δ. (51)
Πέμπτη, Μαρτίου 29, 2007
Μεθοδολογία διασταύρωσης ελέγχου
Ποια είναι τα αποτελέσματα της διασταύρωσης ελέγχου στο μονοϋβριδισμό (2 περιπτώσεις) και ποια είναι τα αποτελέσματα της διασταύρωσης ελέγχου στο διϋβριδισμό (4 περιπτώσεις);
Α) Ποια διαδικασία θα ακολουθήσετε για να απομονώσετε άτομα μοσχομπίζελου της F2 γενιάς του Mendel με γονότυπο ΑΑΒΒ, ΑΑΒβ και ΑαΒβ;
Β) Η απομόνωση των ατόμων μοσχομπίζελου με γονότυπο ααββ απαιτεί διασταύρωση ελέγχου; Εξηγείστε την απάντησή σας.
Γ) Ποια διαδικασία θα ακολουθήσουμε για να ελέγξουμε το γονότυπο ενός ανθρώπου για μια επικρατή ιδιότητα; (50)
Α) Ποια διαδικασία θα ακολουθήσετε για να απομονώσετε άτομα μοσχομπίζελου της F2 γενιάς του Mendel με γονότυπο ΑΑΒΒ, ΑΑΒβ και ΑαΒβ;
Β) Η απομόνωση των ατόμων μοσχομπίζελου με γονότυπο ααββ απαιτεί διασταύρωση ελέγχου; Εξηγείστε την απάντησή σας.
Γ) Ποια διαδικασία θα ακολουθήσουμε για να ελέγξουμε το γονότυπο ενός ανθρώπου για μια επικρατή ιδιότητα; (50)
Δευτέρα, Μαρτίου 05, 2007
Επιλογή βακτηριακών κλώνων
Ένα πλασμίδιο που χρησιμοποιείται ως φορέας κλωνοποίησης για την κατασκευή μιας γονιδιωματικής βιβλιοθήκης διαθέτει τρία γονίδια ανθεκτικότητας στα παρακάτω αντιβιοτικά: στρεπτομυκίνη, αμπικιλλίνη και πενικιλλίνη. Η αλληλουχία βάσεων που αναγνωρίζει η περιοριστική ενδονουκλεάση βρίσκεται μέσα στο γονίδιο ανθεκτικότητας στην πενικιλλίνη. Τα βακτήρια που χρησιμοποιούνται ως ξενιστές φέρουν στο κύριο μόριο DNA ένα γονίδιο ανθεκτικότητας στην αμπικιλλίνη. Να εξηγήσετε με ποιο τρόπο θα επιλέξετε τους βακτηριακούς κλώνους της βιβλιοθήκης. (49)
Κατασκευή γονιδιωματικής βιβλιοθήκης
Για την κατασκευή μιας γονιδιωματικής βιβλιοθήκης έχετε στη διάθεσή σας δύο πλασμίδια και δύο περιοριστικές ενδονουκλεάσες. Η απομόνωσή τους έγινε από τα βακτήρια Escherichia coli και Streptococcus pneumoniae. Η αλληλουχία βάσεων που αναγνωρίζει η περιοριστική ενδονουκλεάση της E. coli (EcoRI), συναντάται μια φορά στο πλασμίδιο του Streptococcus pneumoniae. Η αλληλουχία βάσεων που αναγνωρίζει η περιοριστική ενδονουκλεάση του Streptococcus pneumoniae (SpeRI) συναντάται δύο φορές στο πλασμίδιο της E. coli. Kαι τα δύο πλασμίδια διαθέτουν ένα γονίδιο ανθεκτικότητας σε αντιβιοτικό. Ποιο συνδυασμό βακτηρίων, πλασμιδίου και περιοριστικής ενδονουκλεάσης θα χρησιμοποιήσετε για να κατασκευάσετε την παραπάνω βιβλιοθήκη. (48)
Τετάρτη, Φεβρουαρίου 28, 2007
Άσκηση με πολύσωμα
Σε ένα πολύσωμα βρίσκονται 4 ριβοσώματα. Το πρώτο από αυτά βρίσκεται στη λήξη και έχει ήδη κωδικοποιήσει μια πρωτείνη με 300 αμινοξέα. Το δεύτερο, το τρίτο και το τέταρτο ριβόσωμα έχουν κωδικοποιήσει ένα πολυπεπτίδιο με 250, 180 και 100 αμινοξέα αντίστοιχα.
Α) Να υπολογίσετε τον αριθμό των νουκλεοτιδίων στο μεταφραζόμενο τμήμα του mRNA.
Β) Ποια είναι η απόσταση του κάθε ριβοσώματος από το άκρο έναρξης της μετάφρασης;
Γ) Να υπολογίσετε την απόσταση ανάμεσα στα διαδοχικά ριβοσώματα.
Δ) Τι είναι το πολύσωμα και ποια είναι η σημασία του;
Δίνεται ότι το μήκος ενός νουκλεοτιδίου στην αλυσίδα του mRNA είναι 0,34 nm. (44)
Α) Να υπολογίσετε τον αριθμό των νουκλεοτιδίων στο μεταφραζόμενο τμήμα του mRNA.
Β) Ποια είναι η απόσταση του κάθε ριβοσώματος από το άκρο έναρξης της μετάφρασης;
Γ) Να υπολογίσετε την απόσταση ανάμεσα στα διαδοχικά ριβοσώματα.
Δ) Τι είναι το πολύσωμα και ποια είναι η σημασία του;
Δίνεται ότι το μήκος ενός νουκλεοτιδίου στην αλυσίδα του mRNA είναι 0,34 nm. (44)
Πέμπτη, Φεβρουαρίου 22, 2007
Αντιγραφή του DNA της Drosophila
Ένα κύτταρο της Drosophila έχει 4 χρωμοσώματα στον πυρήνα του. Το πρώτο χρωμόσωμα έχει 72.000.000 ζεύγη βάσεων, το δεύτερο 48.000.000 ζεύγη βάσεων, το τρίτο 36.000.000 ζεύγη βάσεων και το τέταρτο, που είναι το Χ χρωμόσωμα, έχει 24.000.000 ζεύγη βάσεων. Η ταχύτητα αντιγραφής είναι 4000 ζεύγη βάσεων το δευτερόλεπτο.
Α) Πόσος χρόνος θα χρειαστεί για να ολοκληρωθεί η αντιγραφή του γενετικού υλικού της Drosophila, αν υπάρχει μια θέση έναρξης της αντιγραφής στο ένα άκρο του κάθε χρωμοσώματος;
Β) Αν η αντιγραφή ολοκληρωθεί σε 10 λεπτά, πόσες είναι οι ελάχιστες θέσεις έναρξης της αντιγραφής που έχει το πρώτο χρωμόσωμα;
Γ) Αν το Ψ χρωμόσωμα έχει 6.000.000 ζεύγη βάσεων, να βρεθεί ο αριθμός των ζευγών βάσεων στα ωάρια, τα σπερματοζωάρια και στα σωματικά κύτταρα. (46)
Α) Πόσος χρόνος θα χρειαστεί για να ολοκληρωθεί η αντιγραφή του γενετικού υλικού της Drosophila, αν υπάρχει μια θέση έναρξης της αντιγραφής στο ένα άκρο του κάθε χρωμοσώματος;
Β) Αν η αντιγραφή ολοκληρωθεί σε 10 λεπτά, πόσες είναι οι ελάχιστες θέσεις έναρξης της αντιγραφής που έχει το πρώτο χρωμόσωμα;
Γ) Αν το Ψ χρωμόσωμα έχει 6.000.000 ζεύγη βάσεων, να βρεθεί ο αριθμός των ζευγών βάσεων στα ωάρια, τα σπερματοζωάρια και στα σωματικά κύτταρα. (46)
Δευτέρα, Φεβρουαρίου 12, 2007
Γενικές Εξετάσεις 2001 - Βιολογία κατεύθυνσης (Θέμα 3ο)
1. Σε δύο κύτταρα έγινε ανάλυση του γενετικού τους υλικού και βρέθηκε η παρακάτω επί της % σύσταση σε αζωτούχες βάσεις:
Κύτταρο 1: Α=28%, Τ=28%, C=22% και G=22%
Κύτταρο 2: Α=31%, Τ=31%, C=19% και G=19%.
Τα κύτταρα 1, 2 ανήκουν στο ίδιο ή σε διαφορετικά είδη οργανισμών; Να δικαιολογήσετε την απάντησή σας.
2. Από το φυτό Zea mays (καλαμπόκι) απομονώθηκαν τρία διαφορετικά φυσιολογικά κύτταρα στα οποια προσδιορίστηκε το μέγεθος του γονιδιώματος σε ζεύγη βάσεων. Στο πρώτο κύτταρο το μέγεθος του γονιδιώματος υπολογίστηκε σε 20.000.000.000 ζεύγη βάσεων, στο δεύτερο κύτταρο σε 5.000.000.000 ζεύγη βάσεων και στο τρίτο κύτταρο σε 10.000.000.000 ζεύγη βάσεων. Να εξηγήσετε γιατί υπάρχουν οι διαφορές αυτές στο μέγεθος του γονιδιώματος των τριών κυττάρων.
3. Μια ανωμαλία του γονιδίου που ελέγχει τη σύνθεση του ενζύμου απαμινάση της αδενοσίνης (ADA) προκαλεί μια ασθένεια του ανοσοποιητικού συστήματος. Απομονώθηκε το mRNA του ενζύμου ADA από υγιές άτομο και από άτομο που ασθενεί. Τμήματα των παραπάνω mRNA είναι :
Υγιές άτομο: AUG GAA UUU UGG GGG CGC ACG UCG ...
Άτομο που ασθενεί: AUG GAA UUU UAG GGG CGC ACG UCG ...
α) Ποια είναι η αιτία της ασθένειας;
β) Με ποιο τρόπο κληρονομείται αυτή η ασθένεια; (45)
Κύτταρο 1: Α=28%, Τ=28%, C=22% και G=22%
Κύτταρο 2: Α=31%, Τ=31%, C=19% και G=19%.
Τα κύτταρα 1, 2 ανήκουν στο ίδιο ή σε διαφορετικά είδη οργανισμών; Να δικαιολογήσετε την απάντησή σας.
2. Από το φυτό Zea mays (καλαμπόκι) απομονώθηκαν τρία διαφορετικά φυσιολογικά κύτταρα στα οποια προσδιορίστηκε το μέγεθος του γονιδιώματος σε ζεύγη βάσεων. Στο πρώτο κύτταρο το μέγεθος του γονιδιώματος υπολογίστηκε σε 20.000.000.000 ζεύγη βάσεων, στο δεύτερο κύτταρο σε 5.000.000.000 ζεύγη βάσεων και στο τρίτο κύτταρο σε 10.000.000.000 ζεύγη βάσεων. Να εξηγήσετε γιατί υπάρχουν οι διαφορές αυτές στο μέγεθος του γονιδιώματος των τριών κυττάρων.
3. Μια ανωμαλία του γονιδίου που ελέγχει τη σύνθεση του ενζύμου απαμινάση της αδενοσίνης (ADA) προκαλεί μια ασθένεια του ανοσοποιητικού συστήματος. Απομονώθηκε το mRNA του ενζύμου ADA από υγιές άτομο και από άτομο που ασθενεί. Τμήματα των παραπάνω mRNA είναι :
Υγιές άτομο: AUG GAA UUU UGG GGG CGC ACG UCG ...
Άτομο που ασθενεί: AUG GAA UUU UAG GGG CGC ACG UCG ...
α) Ποια είναι η αιτία της ασθένειας;
β) Με ποιο τρόπο κληρονομείται αυτή η ασθένεια; (45)
Τετάρτη, Ιανουαρίου 31, 2007
Άσκηση με μεταβολική οδό
Δίνεται μια μεταβολική οδός που επιτελείται αποκλειστικά στα λεμφοκύτταρα του ανθρώπου, όπου με τη συμμετοχή τριών διαφορετικών ενζύμων, από την ουσία Χ παράγεται η ουσία Ω που είναι απαραίτητη για τη λειτουργία τους. Ενδιάμεσα προϊόντα αυτής της μεταβολικής οδού είναι τα Υ και Ζ. Τα γονίδια Α, Β και Γ που κωδικοποιούν τη σύνθεση των ενζύμων Ε1, Ε2 και Ε3 αντίστοιχα, εδράζονται σε διαφορετικά ζεύγη αυτοσωμικών χρωμοσωμάτων το καθένα και είναι επικρατή έναντι των μεταλλαγμένων αλληλομόρφων τους α, β και γ. Η έλλειψη της ουσίας Ω στον οργανισμό οδηγεί σε ασθένεια.
Α) Άνδρας ετερόζυγος ως προς και τα τρία ζεύγη αλληλομόρφων γονιδίων παντρεύεται γυναίκα με γονότυπο ΑΑΒβγγ. Ποια είναι η πιθανότητα να γεννηθεί ασθενές παιδί;
Β) Η παραπάνω γυναίκα παντρεύεται για δεύτερη φορά με ασθενή άνδρα που δεν παράγει την ουσία Ω. Μετά από επίσκεψη στο γενετιστή υπήρξε η διαβεβαίωση ότι δεν υπάρχει καμιά πιθανότητα για το ζευγάρι να αποκτήσει ασθενές παιδί. Ποιος είναι ο γονότυπος του πατέρα;
Γ) Με ποιες μεθόδους θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί εργαστηριακή διάγνωση της παραπάνω ασθένειας σε έμβρυο και σε ενήλικο έτομο αν διαθέτουμε δείγμα αμνιακού υγρού με εμβρυϊκά κύτταρα και δείγμα αίματος αντίστοιχα;
Α) Άνδρας ετερόζυγος ως προς και τα τρία ζεύγη αλληλομόρφων γονιδίων παντρεύεται γυναίκα με γονότυπο ΑΑΒβγγ. Ποια είναι η πιθανότητα να γεννηθεί ασθενές παιδί;
Β) Η παραπάνω γυναίκα παντρεύεται για δεύτερη φορά με ασθενή άνδρα που δεν παράγει την ουσία Ω. Μετά από επίσκεψη στο γενετιστή υπήρξε η διαβεβαίωση ότι δεν υπάρχει καμιά πιθανότητα για το ζευγάρι να αποκτήσει ασθενές παιδί. Ποιος είναι ο γονότυπος του πατέρα;
Γ) Με ποιες μεθόδους θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί εργαστηριακή διάγνωση της παραπάνω ασθένειας σε έμβρυο και σε ενήλικο έτομο αν διαθέτουμε δείγμα αμνιακού υγρού με εμβρυϊκά κύτταρα και δείγμα αίματος αντίστοιχα;
Παρασκευή, Δεκεμβρίου 22, 2006
Δεύτερο παιδί με σύνδρομο Kleinefelter
Από φυσιολογικούς γονείς γεννιέται αγόρι με σύνδρομο Kleinefelter και αιμορροφιλία.
Α) Ποιος είναι ο γονότυπος και φαινότυπος του αγοριού;
Β) Ποιοι γαμέτες έδωσαν το παιδί αυτό; (να γίνει διαγραμματική απεικόνηση) (43)
Α) Ποιος είναι ο γονότυπος και φαινότυπος του αγοριού;
Β) Ποιοι γαμέτες έδωσαν το παιδί αυτό; (να γίνει διαγραμματική απεικόνηση) (43)
Παιδί με σύνδρομο Kleinefelter
Από μητέρα δαλτωνική (μερική αχρωματοψία στο κόκκινο-πράσινο) και πατέρα φυσιολογικό γεννιέται αγόρι με σύνδρομο Kleinefelter και φυσιολογική όραση.
Α) Ποιός είναι ο γονότυπος και ο φαινότυπος του αγοριού;
Β) Ποιοί γαμέτες έδωσαν το παιδί αυτό; (να γίνει διαγραμματική απεικόνηση) (42)
Α) Ποιός είναι ο γονότυπος και ο φαινότυπος του αγοριού;
Β) Ποιοί γαμέτες έδωσαν το παιδί αυτό; (να γίνει διαγραμματική απεικόνηση) (42)
Δρεπανοκυτταρική αναιμία και β-θαλασσαιμία
Από φυσιολογικούς γονείς προκύπτει αγόρι με δρεπανοκυτταρική αναιμία και β-θαλασσαιμία.
Α) Ποιοί είναι οι γονότυποι των τριών ατόμων;
Β) Να γίνει η διασταύρωση που να δείχνει και άλλους πιθανούς απογόνους. (41)
Α) Ποιοί είναι οι γονότυποι των τριών ατόμων;
Β) Να γίνει η διασταύρωση που να δείχνει και άλλους πιθανούς απογόνους. (41)
Δευτέρα, Δεκεμβρίου 04, 2006
Φυλοσύνδετα ατελώς επικρατή γονίδια
Στα περιστέρια, το μήκος των πτερύγων ελέγχεται από δύο φυλοσύνδετα ατελώς επικρατή γονίδια, από τα οποία το ένα δίνει πτέρυγες μήκους 18 εκατοστά και το άλλο 22 εκατοστά. Από τη διασταύρωση θηλυκών περιστεριών που έχουν πτέρυγες μήκους 22 εκατοστών με αρσενικά που έχουν πτέρυγες 18 εκατοστά, προέκυψε ένας αριθμός νεοσσών. Όταν αυτοί ενηλικιωθούν, μπορούμε μόνο από το μήκος των πτερύγων τους να διαπιστώσουμε το φύλο τους; (40)
Γονιδιακή θεραπεία ασθενειών
Μια κληρονομική ασθένεια οφείλεται στη δυσλειτουργία δύο διαφορετικών κυτταρικών τύπων του οργανισμού. Στον πρώτο τύπο κυττάρων δεν παράγεται μια ουσία που κωδικοποιείται από δύο διαφορετικά ζεύγη γονιδίων, ενώ στο δεύτερο τύπο δεν παράγεται μια ουσία που κωδικοποιείται από ένα ζεύγος γονιδίων. Γίνεται προσπάθεια για γονιδιακή θεραπεία της ασθένειας αυτής.
Α) Πόσα γονίδια πρέπει να απομονωθούν από φυσιολογικό κύτταρο - δότη;
Β) Πόσοι φορείς κλωνοποίησης πρέπει να χρησιμοποιηθούν και ποια διαδικασία θα ακολουθηθεί;
Γ) Με ποιες άλλες μεθόδους της βιοτεχνολογίας είναι δυνατό αυτές οι ουσίες να υπάρχουν σε αφθονία , ώστε να χρησιμοποιηθούν για την θεραπεία της ασθένειας; (39)
Α) Πόσα γονίδια πρέπει να απομονωθούν από φυσιολογικό κύτταρο - δότη;
Β) Πόσοι φορείς κλωνοποίησης πρέπει να χρησιμοποιηθούν και ποια διαδικασία θα ακολουθηθεί;
Γ) Με ποιες άλλες μεθόδους της βιοτεχνολογίας είναι δυνατό αυτές οι ουσίες να υπάρχουν σε αφθονία , ώστε να χρησιμοποιηθούν για την θεραπεία της ασθένειας; (39)
Τετάρτη, Νοεμβρίου 29, 2006
Χρώμα τριχώματος στα ποντίκια
Στα ποντίκια υπάρχουν δύο ανεξάρτητα αυτοσωμικά γονίδια, το Α και το C. Το γονίδιο Α είναι υπεύθυνο για την κατανομή της μελανίνης και δίνει φαιό τρίχωμα, ενώ το υπολειπόμενο αλληλόμορφο του α δεν κατανέμει την μελανίνη, οπότε ο ποντικός έχει μαύρο τρίχωμα. Το γονίδιο C είναι υπεύθυνο για την παραγωγή μελανίνης, ενώ το υπολειπόμενο αλληλόμορφο του c δεν παράγει μελανίνη, οπότε το ποντίκι είναι αλφικό. Στην P1 γενιά διασταυρώνουμε μαύρο ποντίκι με αλφικό (ομόζυγα άτομα). Ποια θα είναι η φαινοτυπική αναλογία των απογόνων στην F2 γενιά; (38)
Δευτέρα, Νοεμβρίου 13, 2006
Χρήση περιοριστικών ενδονουκλεασών για την κλωνοποίηση γονιδίου
Μια περιοχή DNA που περιέχει ένα γονίδιο έχει την παρακάτω αλληλουχία βάσεων στον ένα κλώνο:
5'...AAAGAATTCATGAAGCTTCAA...300 νουκλεοτίδια...TTGAAGCTTTAAGAATTCACG...3'
Η περιοχή αυτή περιέχει θέσεις αναγνώρισης από τις ακόλουθες περιοριστικές ενδονουκλεάσες: EcoRI και HindIII. Η HindIII αναγνωρίζει την αλληλουχία 5' -AAGCTT-3' και την κόβει ανάμεσα στα νουκλεοτίδια της αδενίνης και στους δύο κλώνους. Έχουμε κατάλληλο φορέα κλωνοποίησης που περιέχει από μια φορά αυτές τις θέσεις περιορισμού.
Α) Ποια είναι η αλληλουχία βάσεων στο mRNA που προκύπτει με μεταγραφή του γονιδίου και πόσα είναι τα νουκλεοτίδια σε αυτό;
Β) Πόσα είναι τα αμινοξέα στη παραγόμενη πρωτείνη;
Γ) Ποιο ένζυμο από τα δύο θα χρησιμοποιήσουμε για να κλωνοποιήσουμε το παραπάνω γονίδιο και γιατί; (37)
5'...AAAGAATTCATGAAGCTTCAA...300 νουκλεοτίδια...TTGAAGCTTTAAGAATTCACG...3'
Η περιοχή αυτή περιέχει θέσεις αναγνώρισης από τις ακόλουθες περιοριστικές ενδονουκλεάσες: EcoRI και HindIII. Η HindIII αναγνωρίζει την αλληλουχία 5' -AAGCTT-3' και την κόβει ανάμεσα στα νουκλεοτίδια της αδενίνης και στους δύο κλώνους. Έχουμε κατάλληλο φορέα κλωνοποίησης που περιέχει από μια φορά αυτές τις θέσεις περιορισμού.
Α) Ποια είναι η αλληλουχία βάσεων στο mRNA που προκύπτει με μεταγραφή του γονιδίου και πόσα είναι τα νουκλεοτίδια σε αυτό;
Β) Πόσα είναι τα αμινοξέα στη παραγόμενη πρωτείνη;
Γ) Ποιο ένζυμο από τα δύο θα χρησιμοποιήσουμε για να κλωνοποιήσουμε το παραπάνω γονίδιο και γιατί; (37)
Αποδιάταξη μορίων DNA
Από ανάλυση που έγινε σε δύο τμήματα DNA ίδιου μήκους, προέκυψε ότι για το πρώτο από αυτά (DNA1) ισχύει Α+Τ/C+G = 4 και για το δεύτερο (DNA2) ισχύει ότι στη μια αλυσίδα(κλώνο) η Α είναι 20% και η G είναι 30%, ενώ στη συμπληρωματική αλυσίδα (κλώνο) η G είναι 20%.
Α) Τι ονομάζουμε αποδιάταξη του DNA και πώς γίνεται;
Β) Ποιό τμήμα DNA από τα παραπάνω θα αποδιαταχθεί σε χαμηλότερη θερμοκρασία;
(36)
Α) Τι ονομάζουμε αποδιάταξη του DNA και πώς γίνεται;
Β) Ποιό τμήμα DNA από τα παραπάνω θα αποδιαταχθεί σε χαμηλότερη θερμοκρασία;
(36)
Παρασκευή, Νοεμβρίου 10, 2006
Γενικές Εξετάσεις 2002 - Βιολογία Κατεύθυνσης (θέμα 4ο)
Σε ένα φυτό παρατηρούνται, μεταξύ άλλων, οι εξής χαρακτήρες: Καρπός μεγάλος που ελέγχεται από το γονίδιο Μ και καρπός μικρός που ελέγχεται από το γονίδιο μ. Καρπός πλούσιος σε υδατάνθρακες που ελέγχεται από το γονίδιο Υ και καρπός φτωχός σε υδατάνθρακες που ελέγχεται από το γονίδιο υ. Έχετε στη διάθεσή σας ένα αμιγές στέλεχος με καρπό μεγάλο και φτωχό σε υδατάνθρακες, καθώς και ένα αμιγές στέλεχος με καρπό μικρό και πλούσιο σε υδατάνθρακες.
Α) Να διασταυρώσετε τα παραπάνω στελέχη και να βρείτε τους γονοτύπους και φαινοτύπους των απογόνων της F1 και F2 γενιάς.
Β) Να αιτιολογήσετε τη φαινοτυπική αναλογία των ατόμων της F2 γενιάς.
Γ) Έχοντας στη διάθεσή σας τα φυτά της F2 γενιάς, να αιτιολογήσετε πώς μπορείτε να απομονώσετε αμιγή στελέχη με φαινότυπο καρπό μεγάλο και πλούσιο σε υδατάνθρακες, κάνοντας τις κατάλληλες διασταυρώσεις. (35)
Α) Να διασταυρώσετε τα παραπάνω στελέχη και να βρείτε τους γονοτύπους και φαινοτύπους των απογόνων της F1 και F2 γενιάς.
Β) Να αιτιολογήσετε τη φαινοτυπική αναλογία των ατόμων της F2 γενιάς.
Γ) Έχοντας στη διάθεσή σας τα φυτά της F2 γενιάς, να αιτιολογήσετε πώς μπορείτε να απομονώσετε αμιγή στελέχη με φαινότυπο καρπό μεγάλο και πλούσιο σε υδατάνθρακες, κάνοντας τις κατάλληλες διασταυρώσεις. (35)
Γενικές Εξετάσεις 2002 - Βιολογία Κατεύθυνσης (θέμα 3ο)
Δίνεται το παρακάτω τμήμα μορίου DNA προκαρυωτικού κυττάρου:
5' - GAATTCTTAATGCAAGATCATAAAGAATTCTAG - 3'
3' - CTTAAGAATTACGTTCTAGTATTTCTTAAGATC - 5'
Το παραπάνω τμήμα DNA κόβεται με EcoRI, προκειμένου να ενσωματωθεί σε κατάλληλο πλασμίδιο που έχει κοπεί με την ίδια περιοριστική ενδονουκλεάση, με τελικό σκοπό να εισαχθεί σε βακτήριο για την παραγωγή φαρμακευτικού ολιγοπεπτιδίου.
Να βρείτε την αλληλουχία των αμινοξέων του ολιγοπεπτιδίου με χρήση του γενετικού κώδικα και να αιτιολογήσετε την απάντησή σας. (34)
5' - GAATTCTTAATGCAAGATCATAAAGAATTCTAG - 3'
3' - CTTAAGAATTACGTTCTAGTATTTCTTAAGATC - 5'
Το παραπάνω τμήμα DNA κόβεται με EcoRI, προκειμένου να ενσωματωθεί σε κατάλληλο πλασμίδιο που έχει κοπεί με την ίδια περιοριστική ενδονουκλεάση, με τελικό σκοπό να εισαχθεί σε βακτήριο για την παραγωγή φαρμακευτικού ολιγοπεπτιδίου.
Να βρείτε την αλληλουχία των αμινοξέων του ολιγοπεπτιδίου με χρήση του γενετικού κώδικα και να αιτιολογήσετε την απάντησή σας. (34)
Τετάρτη, Νοεμβρίου 08, 2006
Υπολογισμός του μέσου αριθμού αμινοξέων μιας πρωτείνης
Σε έναν ανθρώπινο γαμέτη υπάρχουν 40000 γονίδια που κωδικοποιούν τη σύνθεση mRNA και αντιπροσωπεύουν το 25% του συνολικού γονιδιώματος του πυρήνα. Υποθέτουμε ότι τα γονίδια αυτά είναι όλα ασυνεχή και το 30% των νουκλεοτιδίων τους είναι εσώνια. Να υπολογιστεί ο μέσος αριθμός αμινοξέων που θα έχει μια ανθρώπινη πρωτείνη κατά τη σύνθεσή της στα ριβοσώματα. Να μη ληφθούν υπόψη για τον υπολογισμό οι αμετάφραστες περιοχές του mRNA και οι αλληλουχίες λήξης της μεταγραφής. (33)
Δευτέρα, Νοεμβρίου 06, 2006
Υπολογισμός του αριθμού των νουκλεοτιδίων ενός γονιδίου
Ένα ολιγοπεπτίδιο αποτελείται από την παρακάτω αλληλουχία αμινοξέων:
N - iso - arg - pro - val - val - leu - gly - ala - ala - ala - val - pro - phe - leu - cys - C.
Να υπολογιστεί ο ελάχιστος αριθμός των νουκλεοτιδίων του mRNA και του DNA (γονίδιο) που κωδικοποιεί αυτό το ολιγοπεπτίδιο, αν γνωρίζουμε ότι το 30% είναι εσώνια. (32)
N - iso - arg - pro - val - val - leu - gly - ala - ala - ala - val - pro - phe - leu - cys - C.
Να υπολογιστεί ο ελάχιστος αριθμός των νουκλεοτιδίων του mRNA και του DNA (γονίδιο) που κωδικοποιεί αυτό το ολιγοπεπτίδιο, αν γνωρίζουμε ότι το 30% είναι εσώνια. (32)
Δευτέρα, Οκτωβρίου 30, 2006
Αιμοσφαιρινοπάθειες
Σε μια περιοχή με ιστορικό ελονοσίας και υψηλή συγκέντρωση αιμοσφαιρινοπαθειών, έχει γίνει εκτεταμένη έρευνα στον πληθυσμό για ερκετές μορφές αιμοσφαιρινοπαθειών. Ένας άντρας παντρεύεται γυναίκα φορέα α-θαλασσαιμίας με έλλειψη ενός αλληλομόρφου του γονιδίου α. Ο πατέρας του άντρα είναι φορέας δρεπανοκυτταρικής αναιμίας, ενώ μητέρα του είναι φορέας β-θαλασσαιμίας.
Α) Βρείτε τους πιθανούς γονοτύπους και φαινοτύπους των απογόνων τους.
Β) Ποια είναι η σχέση ελονοσίας και αιμοσφαιρινοπαθειών; (31)
Α) Βρείτε τους πιθανούς γονοτύπους και φαινοτύπους των απογόνων τους.
Β) Ποια είναι η σχέση ελονοσίας και αιμοσφαιρινοπαθειών; (31)
Τετάρτη, Οκτωβρίου 18, 2006
DNA-ελικάσες και DNA-πολυμεράσες
Κατά την αντιγραφή ενός μορίου DNA, οι DNA-ελικάσες διασπούν 130 δεσμούς υδρογόνου και η DNA-πολυμεράση ενσωματώνει 100 νουκλεοτίδια στις δύο νέες αλυσίδες.
Α) Ποια είναι η ποσοτική σύσταση του μορίου DNA σε αζωτούχες βάσεις;
Β) Πόσοι νέοι φωσφοδιεστερικοί δεσμοί σχηματίζονται στα θυγατρικά μόρια DNA; (30)
Α) Ποια είναι η ποσοτική σύσταση του μορίου DNA σε αζωτούχες βάσεις;
Β) Πόσοι νέοι φωσφοδιεστερικοί δεσμοί σχηματίζονται στα θυγατρικά μόρια DNA; (30)
Δευτέρα, Σεπτεμβρίου 25, 2006
Ημισυντηρητικός μηχανισμός αντιγραφής του DNA
Σε κατάλληλο θρεπτικό υπόστρωμα έχουμε ένα βακτήριο, του οποίου το γενετικό υλικό (ένα μόριο δίκλωνου DNA) έχει ιχνηθετηθεί με ραδιενεργό φώσφορο (P32). Αφήνουμε το βακτήριο αυτό να διχοτομηθεί επί δύο διαδοχικές φορές σε θρεπτικό υπόστρωμα που περιέχει κανονικό φώσφορο (P31). Τα θυγατρικά κύτταρα μεταφέρονται σε άλλο θρεπτικό υπόστρωμα που περιέχει ραδιενεργό φώσφορο (P32), όπου πραγματοποιούν άλλες δύο διαδοχικές διχοτομήσεις.
Α) Πόσα βακτήρια θα είναι ιχνηθετημένα με ραδιενεργό φώσφορο P32 μετά τη δεύτερη και πόσα μετά τη τέταρτη διαίρεση;
Β) Πόσες αλυσίδες (κλώνοι) θα περιέχουν ραδιενεργό φώσφορο P32 μετά τη δεύτερη και πόσες μετά τη τέταρτη διαίρεση; (29)
Α) Πόσα βακτήρια θα είναι ιχνηθετημένα με ραδιενεργό φώσφορο P32 μετά τη δεύτερη και πόσα μετά τη τέταρτη διαίρεση;
Β) Πόσες αλυσίδες (κλώνοι) θα περιέχουν ραδιενεργό φώσφορο P32 μετά τη δεύτερη και πόσες μετά τη τέταρτη διαίρεση; (29)
Τετάρτη, Σεπτεμβρίου 20, 2006
Άσκηση με σύνθετη πρωτείνη
Μια σύνθετη πρωτείνη αποτελείται από δύο πολυπεπτιδικές αλυσίδες, μια μεγάλη και μια μικρή. Η μεγάλη αλυσίδα έχει τριπλάσιο αριθμό αμινοξέων από τη μικρή. Το γονίδιο που κωδικοποιεί τη μικρή πολυπεπτιδική αλυσίδα αποτελείται από 1000 ζεύγη βάσεων με το 75,5% να αποτελούν εσώνια. Ποια είναι η ποσοτική σύσταση των νουκλεοτιδίων του γονιδίου που κωδικοποιεί τη μεγάλη πολυπεπτιδική αλυσίδα της πρωτείνης, αν γνωρίζουμε ότι το πρόδρομο mRNA γι' αυτή έχει 25 συνολικά νουκλεοτίδια στις 5' και 3' αμετάφραστες περιοχές και 810 νουκλεοτίδια που αποτελούν εσώνια. Στο γονίδιο αυτό σχηματίζονται 3740 δεσμοί υδρογόνου. (28)
Πέμπτη, Σεπτεμβρίου 14, 2006
Άσκηση στο μοσχομπίζελο
Από τη διασταύρωση φυτών μοσχομπίζελου προέκυψαν 280 απόγονοι, από τους οποίους οι 70 ήταν φυτά κοντά με πράσινο χρώμα σπέρματος. Να βρείτε τους γονοτύπους και τους φαινοτύπους των ατόμων που διασταυρώθηκαν και να κάνετε διασταυρώσεις που να εξηγούν το αποτέλεσμα. Για κάθε διασταύρωση να δίνετε τον αναμενόμενο αριθμό των φυτών που έχουν τους υπόλοιπους φαινοτύπους. (27)
Δευτέρα, Σεπτεμβρίου 11, 2006
Σύνδρομα Turner και Kleinefelter
Από ζευγάρι, όπου η γυναίκα έχει αιμορροφιλία,γεννήθηκαν από δίδυμη κύηση δύο διαφορετικών ζυγωτών, ένα παιδί με σύνδρομο Turner και αιμορροφιλία και ένα παιδί με σύνδρομο Kleinefelter.
1. Ποιοι είναι οι γονότυποι των γονέων;
2. Ποιος είναι ο γονότυπος των παιδιών;
3. Τι είδους χρωμοσώματα και γονίδια περιείχαν οι γαμέτες που ενώθηκαν για να δημιουργήσουν τους συγκεκριμένους αυτούς απογόνους;
4. Εξηγείστε πώς προέκυψαν οι γαμέτες αυτοί; (26)
1. Ποιοι είναι οι γονότυποι των γονέων;
2. Ποιος είναι ο γονότυπος των παιδιών;
3. Τι είδους χρωμοσώματα και γονίδια περιείχαν οι γαμέτες που ενώθηκαν για να δημιουργήσουν τους συγκεκριμένους αυτούς απογόνους;
4. Εξηγείστε πώς προέκυψαν οι γαμέτες αυτοί; (26)
Παρασκευή, Σεπτεμβρίου 08, 2006
Δεσμοί υδρογόνου και φωσφοδιεστερικοί
Το πλασμίδιο ενός βακτηρίου έχει Μ.Β. = 480000. Στο πλασμίδιο αυτό, ο αριθμός των φωσφοδιεστερικών δεσμών διαφέρει από τον αριθμό των δεσμών υδρογόνου κατά 800. Να βρείτε την ποσοτική και την ποσοστιαία σύσταση του πλασμιδίου αυτού σε αζωτούχες βάσεις.
Να θεωρήσετε ότι το Μ.Β. των νουκλεοτιδίων της θυμίνης, όπως και των νουκλεοτιδίων της κυτοσίνης είναι 180, ενώ το Μ.Β. των νουκλεοτιδίων της αδενίνης, αλλά και αυτών της γουανίνης είναι 220. (25)
Να θεωρήσετε ότι το Μ.Β. των νουκλεοτιδίων της θυμίνης, όπως και των νουκλεοτιδίων της κυτοσίνης είναι 180, ενώ το Μ.Β. των νουκλεοτιδίων της αδενίνης, αλλά και αυτών της γουανίνης είναι 220. (25)
Πέμπτη, Σεπτεμβρίου 07, 2006
Πρόδρομο και ώριμο mRNA
Ένα μόριο mRNA έχει 9 νουκλεοτίδια στη 5΄αμετάφραστη περιοχή και 8 νουκλεοτίδια στη 3΄αμετάφραστη περιοχή του και η πρωτείνη που συνθέτει αποτελείται από 160 αμινοξέα. Το ώριμο αυτό mRNA περιέχει 20% λιγότερα νουκλεοτίδια από το πρόδρομο mRNA από το οποιο προέρχεται. Αν στο γονίδιο που είναι υπεύθυνο για τη σύνθεση της παραπάνω πρωτείνης αναπτύσσονται 1525 δεσμοί υδρογόνου, να βρείτε την % σύσταση του γονιδίου αυτού σε βάσεις. Να θεωρήσετε ότι στο γονίδιο δεν υπάρχουν εσώνια και ότι δεν έχει γίνει τροποποίηση της πρωτείνης. (24)
Δευτέρα, Ιουλίου 17, 2006
Άσκηση στο πρώτο κεφάλαιο
Στη μια αλυσίδα ενός μορίου DNA υπάρχει 35% γουανίνη, ενώ στη συμπληρωματική αλυσίδα υπάρχει 25% γουανίνη.
Α) Να υπολογίσετε την % σύσταση του μορίου αυτού σε αζωτούχες βάσεις.
Β) Αν το μήκος του είναι 40000 ζεύγη βάσεων, να υπολογίσετε τον αριθμό των δεσμών υδρογόνου και των φωσφοδιεστερικών δεσμών που περιέχει. (23)
Α) Να υπολογίσετε την % σύσταση του μορίου αυτού σε αζωτούχες βάσεις.
Β) Αν το μήκος του είναι 40000 ζεύγη βάσεων, να υπολογίσετε τον αριθμό των δεσμών υδρογόνου και των φωσφοδιεστερικών δεσμών που περιέχει. (23)
Συνδυασμοί αλυσίδων
Α) Πόσες διαφορετικές αλληλουχίες νουκλεοτιδίων μπορεί να υπάρχουν σε ένα μόριο DNA 1200 νουκλεοτιδίων;
Β) Πόσες διαφορετικές αλληλουχίες νουκλεοτιδίων μπορεί να υπάρχουν σε ένα μόριο RNA 1200 νουκλεοτιδίων;
Γ) Πόσες διαφορετικές αλληλουχίες αμινοξέων μπορεί να υπάρχουν σε μια πρωτείνη 1200 αμινοξέων; (22)
Β) Πόσες διαφορετικές αλληλουχίες νουκλεοτιδίων μπορεί να υπάρχουν σε ένα μόριο RNA 1200 νουκλεοτιδίων;
Γ) Πόσες διαφορετικές αλληλουχίες αμινοξέων μπορεί να υπάρχουν σε μια πρωτείνη 1200 αμινοξέων; (22)
Δευτέρα, Ιουλίου 10, 2006
Θνησιγόνο γονίδιο στη Δροσόφιλα
Στη Δροσόφιλα μια φυλοσύνδετη μετάλλαξη που λέγεται Notch είναι θανατογόνος όταν είναι σε ημίζυγη κατάσταση στα αρσενικά ή σε ομόζυγη στα θηλυκά. Ετερόζυγα θηλυκά παρουσιάζουν μικρές οδοντώσεις στα άκρα των φτερών, ενώ θηλυκά ομόζυγα στο φυσιολογικό γονίδιο ή αρσενικά ημίζυγα με το φυσιολογικό γονίδιο, έχουν κανονικά φτερά. Ποιες φαινοτυπικές αναλογίες στους βιώσιμους απογόνους της F1 και F2 γενιάς αναμένονται από τη διασταύρωση κανονικών αρσενικών ατόμων με θηλυκά που έχουν οδοντώσεις στα άκρα των φτερών; (21)
Γονίδια στο Χ χρωμόσωμα
Μια γυναίκα στην οποία εκδηλώθηκε ένα υπολειπόμενο γνώρισμα, παντρεύτηκε ένα φυσιολογικό άντρα και έκαναν ένα φυσιολογικό αγόρι. Είναι δυνατόν το υπολειπόμενο γονίδιο να βρίσκεται στο Χ χρωμόσωμα (να γίνουν οι απαραίτητες διασταυρώσεις που να δικαιολογούν την απάντησή σας); (20)
Πέμπτη, Ιουλίου 06, 2006
Κλωνοποίηση DNA με τη μέθοδο PCR
Με τη μέθοδο PCR κλωνοποιούμε ένα τμήμα DNA που αποτελείται από 5000 νουκλεοτίδια. Η διάρκεια κάθε κύκλου αντιγραφής είναι 5 min και σταματάμε τη διαδικασία όταν πάρουμε 1024 αντίγραφα του παραπάνω τμήματος.
Α) Πόσος χρόνος απαιτήθηκε για την παραγωγή των αντιγράφων αυτών;
Β) Πόσα νουκλεοτίδια χρησιμοποιήθηκαν για την παραγωγή των παραπάνω αντιγράφων;
Γ) Πόσοι φωσφοδιεστερικοί δεσμοί σχηματίστηκαν;
Δ) Ποιες χημικές ουσίες απαιτούνται για τη μέθοδο PCR; (19)
Α) Πόσος χρόνος απαιτήθηκε για την παραγωγή των αντιγράφων αυτών;
Β) Πόσα νουκλεοτίδια χρησιμοποιήθηκαν για την παραγωγή των παραπάνω αντιγράφων;
Γ) Πόσοι φωσφοδιεστερικοί δεσμοί σχηματίστηκαν;
Δ) Ποιες χημικές ουσίες απαιτούνται για τη μέθοδο PCR; (19)
Επίδραση με EcoR1 σε ευκαρυωτικό DNA
Με τη δράση της EcoR1 ένα μόριο DNA ευκαρυωτικού κυττάρου κόπηκε σε 10 τμήματα.
Α) Πόσες φορές βρισκόταν η αλληλουχία, που αναγνωρίζει το ένζυμο αυτό, στο μόριο του DNA;
Β) Πόσοι φωσφοδιεστερικοί δεσμοί και πόσοι υδρογονοδεσμοί διασπάστηκαν στο μόριο του DNA;
Γ) Πόσα τουλάχιστον πλασμίδια απαιτήθηκαν για την κλωνοποίηση των παραπάνω τμημάτων;
Δ) Πόσοι φωσφοδιεστερικοί δεσμοί ενός πλασμιδίου διασπάστηκαν από την EcoR1 και πόσοι σχηματίστηκαν σε ένα ανασυνδυασμένο πλασμίδιο από την DNA-δεσμάση;
Ε) Πόσοι δεσμοί υδρογόνου διασπάστηκαν για το άνοιγμα ενός πλασμιδίου και πόσοι σχηματίστηκαν σε ένα ανασυνδυασμένο πλασμίδιο; (18)
Α) Πόσες φορές βρισκόταν η αλληλουχία, που αναγνωρίζει το ένζυμο αυτό, στο μόριο του DNA;
Β) Πόσοι φωσφοδιεστερικοί δεσμοί και πόσοι υδρογονοδεσμοί διασπάστηκαν στο μόριο του DNA;
Γ) Πόσα τουλάχιστον πλασμίδια απαιτήθηκαν για την κλωνοποίηση των παραπάνω τμημάτων;
Δ) Πόσοι φωσφοδιεστερικοί δεσμοί ενός πλασμιδίου διασπάστηκαν από την EcoR1 και πόσοι σχηματίστηκαν σε ένα ανασυνδυασμένο πλασμίδιο από την DNA-δεσμάση;
Ε) Πόσοι δεσμοί υδρογόνου διασπάστηκαν για το άνοιγμα ενός πλασμιδίου και πόσοι σχηματίστηκαν σε ένα ανασυνδυασμένο πλασμίδιο; (18)
Πέμπτη, Ιουνίου 29, 2006
Διασταύρωση διϋβριδισμού στα ινδικά χοιρίδια
Από τη διασταύρωση ινδικών χοιριδίων προέκυψαν οι παρακάτω απόγονοι:
16 με τραχύ και μαύρο τρίχωμα
18 με τραχύ και λευκό τρίχωμα
19 με λείο και μαύρο τρίχωμα
20 με λείο και λευκό τρίχωμα.
Με δεδομένο ότι τα γονίδια βρίσκονται σε διαφορετικά χρωμοσώματα και το τραχύ και το μαύρο τρίχωμα ελέγχονται από επικρατή γονίδια, να βρεθούν οι γονότυποι και οι φαινότυποι των γονέων και να γίνει η διασταύρωση. (17)
16 με τραχύ και μαύρο τρίχωμα
18 με τραχύ και λευκό τρίχωμα
19 με λείο και μαύρο τρίχωμα
20 με λείο και λευκό τρίχωμα.
Με δεδομένο ότι τα γονίδια βρίσκονται σε διαφορετικά χρωμοσώματα και το τραχύ και το μαύρο τρίχωμα ελέγχονται από επικρατή γονίδια, να βρεθούν οι γονότυποι και οι φαινότυποι των γονέων και να γίνει η διασταύρωση. (17)
Μεταλλαγμένη πρωτείνη
Ένα τμήμα μιας φυσιολογικής πρωτείνης έχει την αμινοξική αλληλουχία:
...Φαινυλαλανίνη-Μεθειονίνη-Βαλίνη-Γλυκίνη-Τρυπτοφάνη-Τυροσίνη...
και το αντίστοιχο τμήμα του mRNA είναι:
...UUC-AUG-GUA-GGG-UGG-UAC...
Σε μια μεταλλαγμένη μορφή της πρωτείνης βρέθηκε ότι το αντίστοιχο τμήμα έχει την αλληλουχία:
...Φαινυλαλανίνη-Μεθειονίνη-Βαλίνη-Γλυκίνη-Γλυκίνη-Θρεονίνη...
Α) Εξηγείστε πώς προέκυψε η μεταλλαγή αυτή;
Β) Με ποιο τρόπο επηρεάζει η αλλαγή του αριθμού των βάσεων την εμφάνιση μεταλλαγμένων φαινοτύπων;
Δίνονται τα κωδικόνια: Φαινυλαλανίνη=UUC , Μεθειονίνη=AUG , Βαλίνη=GUA,GUG , Γλυκίνη=GGG,GGU , Τρυπτοφάνη=UGG , Τυροσίνη=UAC , Θρεονίνη=ACG,ACA,ACU,ACC.
...Φαινυλαλανίνη-Μεθειονίνη-Βαλίνη-Γλυκίνη-Τρυπτοφάνη-Τυροσίνη...
και το αντίστοιχο τμήμα του mRNA είναι:
...UUC-AUG-GUA-GGG-UGG-UAC...
Σε μια μεταλλαγμένη μορφή της πρωτείνης βρέθηκε ότι το αντίστοιχο τμήμα έχει την αλληλουχία:
...Φαινυλαλανίνη-Μεθειονίνη-Βαλίνη-Γλυκίνη-Γλυκίνη-Θρεονίνη...
Α) Εξηγείστε πώς προέκυψε η μεταλλαγή αυτή;
Β) Με ποιο τρόπο επηρεάζει η αλλαγή του αριθμού των βάσεων την εμφάνιση μεταλλαγμένων φαινοτύπων;
Δίνονται τα κωδικόνια: Φαινυλαλανίνη=UUC , Μεθειονίνη=AUG , Βαλίνη=GUA,GUG , Γλυκίνη=GGG,GGU , Τρυπτοφάνη=UGG , Τυροσίνη=UAC , Θρεονίνη=ACG,ACA,ACU,ACC.
Παρασκευή, Ιουνίου 23, 2006
Γονιδιακές μεταλλάξεις στο DNA
Η αλληλουχία αμινοξέων val-lys-ala-ala αποτελεί τμήμα φυσιολογικής πρωτείνης. Να προσδιορίσετε τον τύπο της μετάλλαξης ο οποίος έχει ως αποτέλεσμα την αλλαγή της αλληλουχίας ή του αριθμού των αμινοξέων σε καθεμιά από τις παρακάτω μεταλλαγμένες πρωτείνες, συμβουλευόμενοι το γενετικό κώδικα.
Μεταλλαγμένη αλληλουχία Α: val
Μεταλλαγμένη αλληλουχία Β: val-arg-leu
Μεταλλαγμένη αλληλουχία Γ: val-lys-gly-cys
Μεταλλαγμένη αλληλουχία Δ: val-glu-ala-ala. (15)
Μεταλλαγμένη αλληλουχία Α: val
Μεταλλαγμένη αλληλουχία Β: val-arg-leu
Μεταλλαγμένη αλληλουχία Γ: val-lys-gly-cys
Μεταλλαγμένη αλληλουχία Δ: val-glu-ala-ala. (15)
Κλασική άσκηση στο δεύτερο κεφάλαιο
Τμήμα DNA (γονίδιο) που καθορίζει τη σύνθεση ενός ολιγοπεπτιδίου στην E. coli, έχει στη μια του αλυσίδα την παρακάτω αλληλουχία βάσεων:
3' - CAGAAAAATTAGACAATTGTGGTAGCTCCG - 5'
Α) Να γράψετε την αλληλουχία των βάσεων στη συμπληρωματική αλυσίδα του DNA.
Β) Να γράψετε το mRNA που παράγεται και να υπολογίσετε το μήκος των 5΄ και 3΄ αμετάφραστων περιοχών σ΄ αυτό.
Γ) Να γράψετε τα κωδικόνια του mRNA.
Δ) Να γράψετε τα αντικωδικόνια των tRNA που θα πάρουν μέρος στη μετάφραση.
Ε) Ποια είναι η αλληλουχία των αμινοξέων στο παραγόμενο ολιγοπεπτίδιο, κάνοντας χρήση του γενετικού κώδικα;
ΣΤ) Σε ποιες περιοχές του κυττάρου γίνονται οι παραπάνω διαδικασίες; (14)
3' - CAGAAAAATTAGACAATTGTGGTAGCTCCG - 5'
Α) Να γράψετε την αλληλουχία των βάσεων στη συμπληρωματική αλυσίδα του DNA.
Β) Να γράψετε το mRNA που παράγεται και να υπολογίσετε το μήκος των 5΄ και 3΄ αμετάφραστων περιοχών σ΄ αυτό.
Γ) Να γράψετε τα κωδικόνια του mRNA.
Δ) Να γράψετε τα αντικωδικόνια των tRNA που θα πάρουν μέρος στη μετάφραση.
Ε) Ποια είναι η αλληλουχία των αμινοξέων στο παραγόμενο ολιγοπεπτίδιο, κάνοντας χρήση του γενετικού κώδικα;
ΣΤ) Σε ποιες περιοχές του κυττάρου γίνονται οι παραπάνω διαδικασίες; (14)
Πέμπτη, Ιουνίου 22, 2006
Ασθένειες του μεταβολισμού στον άνθρωπο
Η βιοσύνθεση του ενζύμου G6PD ελέγχεται από επικρατές φυλοσύνδετο γονίδιο. Από γονιδιακή μετάλλαξη προέκυψε υπολειπόμενο αλληλόμορφο γονίδιο, το οποίο ευθύνεται για έλλειψη του παραπάνω ενζύμου. Η μονοαμινική οξειδάση είναι ένζυμο της εσωτερικής μεμβράνης των μιτοχονδρίων. Από μετάλλαξη στο γονίδιο που ελέγχει τη σύνθεσή της προκύπτει πρόωρη τριπλέτα λήξης. Τα άτομα στα οποία εκφράζεται αυτό το γονίδιο παρουσιάζουν έλλειψη του ενζύμου. Η συχνότητα εμφάνισης της δεύτερης αυτής ασθένειας του μεταβολισμού είναι ίση στα δύο φύλα. Γυναίκα με έλλειψη και των δύο προαναφερθέντων ενζύμων παντρεύεται φυσιολογικό άντρα. Ποιοι είναι οι πιθανοί φαινότυποι των απογόνων τους και σε ποια αναλογία; (13)
Τρίτη, Ιουνίου 20, 2006
Διϋβριδισμός με γονίδια συνδεδεμένα ή ανεξάρτητα
Θηλυκά άτομα μιας ομάδας ινδικών χοιριδίων που είναι ετερόζυγα για τα γονίδια Α και Β, διασταυρώνονται με αρσενικά άλλης ομάδας που είναι ομόζυγα ως προς τα αντίστοιχα υπολειπόμενα αλληλόμορφα γονίδια α και β. Τα απότελέσματα στους απογόνους είναι 138 ΑαΒβ, 142 ααββ, 31 Ααββ και 36 ααΒβ. Από αυτά τα αποτελέσματα ποια εξήγηση μπορεί να δοθεί; (12)
Διϋβριδισμός με γονίδια αυτοσωμικά, ατελώς επικρατή
Από τη καταμέτρηση που έγινε στα φυτά που προκύψανε από μια διασταύρωση, βρέθηκαν:
404 φυτά με σύνθετο άνθος και ροζ χρώμα
198 φυτά με σύνθετο άνθος και κόκκινο χρώμα
203 φυτά με σύνθετο άνθος και άσπρο χρώμα
207 φυτά με σφαιρικό άνθος και ροζ χρώμα
196 φυτά με επίμηκες άνθος και ροζ χρώμα
101 φυτά με επίμηκες άνθος και άσπρο χρώμα
103 φυτά με επίμηκες άνθος και κόκκινο χρώμα
98 φυτά με σφαιρικό άνθος και άσπρο χρώμα
97 φυτά με σφαιρικό άνθος και κόκκινο χρώμα
Α) Για ποιο τύπο κληρονομικότητας πρόκειται;
Β) Ποιος είναι ο γονότυπος και ο φαινότυπος των γονέων;
Γ) Να γίνει η διασταύρωση που να εξηγεί το αποτέλεσμα. (11)
404 φυτά με σύνθετο άνθος και ροζ χρώμα
198 φυτά με σύνθετο άνθος και κόκκινο χρώμα
203 φυτά με σύνθετο άνθος και άσπρο χρώμα
207 φυτά με σφαιρικό άνθος και ροζ χρώμα
196 φυτά με επίμηκες άνθος και ροζ χρώμα
101 φυτά με επίμηκες άνθος και άσπρο χρώμα
103 φυτά με επίμηκες άνθος και κόκκινο χρώμα
98 φυτά με σφαιρικό άνθος και άσπρο χρώμα
97 φυτά με σφαιρικό άνθος και κόκκινο χρώμα
Α) Για ποιο τύπο κληρονομικότητας πρόκειται;
Β) Ποιος είναι ο γονότυπος και ο φαινότυπος των γονέων;
Γ) Να γίνει η διασταύρωση που να εξηγεί το αποτέλεσμα. (11)
Παρασκευή, Ιουνίου 16, 2006
Διϋβριδισμός στα κοτόπουλα
Στα κοτόπουλα το φτέρωμα με ραβδώσεις καθορίζεται από το επικρατές φυλοσύνδετο γονίδιο Β , ενώ το αλληλόμορφό του β καθορίζει το φτέρωμα χωρίς ραβδώσεις. Το γονίδιο φ, υπεύθυνο για φτέρωμα πετεινού, είναι υπολειπόμενο στα αρσενικά και το επικρατές αλληλόμορφό του Φ δίνει φτέρωμα κότας. Τα θηλυκά έχουν φτέρωμα κότας ανεξάρτητα από το γονότυπο. Θηλυκά με φτέρωμα χωρίς ραβδώσεις, ετερόζυγα στη γονιδιακή θέση για φτέρωμα κότας, διασταυρώνονται με ένα ραβδωτό αρσενικό με φτέρωμα κότας, του οποιου ο πατέρας είχε φτέρωμα πετεινού χωρίς ραβδώσεις. Ποια φαινοτυπική αναλογία αναμένεται στους απογόνους;
Δίνεται ότι ο φυλοκαθορισμός στα κοτόπουλα είναι αντίστροφος αυτού που ισχύει για τον άνθρωπο. (10)
Δίνεται ότι ο φυλοκαθορισμός στα κοτόπουλα είναι αντίστροφος αυτού που ισχύει για τον άνθρωπο. (10)
Κωδικόνια - αντικωδικόνια - αμινοξέα
Δίνεται το τμήμα του ώριμου mRNA, που κωδικοποιεί τα πρώτα πέντε αμινοξέα στη β-πολυπεπτιδική αλυσίδα της αιμοσφαιρίνης Α:
...AGACACCAUGGUGCACCUGACUCC...
Α) Να γράψεις τα κωδικόνια του mRNA για τα πέντε αμινοξέα.
Β) Να γράψεις τα αντικωδικόνια των tRNA με τη σειρά που συμμετέχουν στη μετάφραση του παραπάνω τμήματος mRNA.
Γ) Να γράψεις την αλληλουχία των νουκλεοτιδίων στο αντίστοιχο τμήμα του γονιδίου.
Δ) Να σημειώσεις τα 5΄και 3΄ άκρα στο mRNA, στα tRNA και στο DNA.
Ε) Ένας ερευνητής κάνοντας ανάλυση στην αλληλουχία των αμινοξέων της β-πολυπεπτιδικής αλυσίδας, ποιο αμινοξύ θα βρει πρώτο και γιατί; (9)
...AGACACCAUGGUGCACCUGACUCC...
Α) Να γράψεις τα κωδικόνια του mRNA για τα πέντε αμινοξέα.
Β) Να γράψεις τα αντικωδικόνια των tRNA με τη σειρά που συμμετέχουν στη μετάφραση του παραπάνω τμήματος mRNA.
Γ) Να γράψεις την αλληλουχία των νουκλεοτιδίων στο αντίστοιχο τμήμα του γονιδίου.
Δ) Να σημειώσεις τα 5΄και 3΄ άκρα στο mRNA, στα tRNA και στο DNA.
Ε) Ένας ερευνητής κάνοντας ανάλυση στην αλληλουχία των αμινοξέων της β-πολυπεπτιδικής αλυσίδας, ποιο αμινοξύ θα βρει πρώτο και γιατί; (9)
Πέμπτη, Ιουνίου 15, 2006
Μονοϋβριδισμός με θνησιγόνο γονίδιο
Τα κοτόπουλα που έχουν κοντά φτερά και πόδια λέγονται creepers (έρποντα). Όταν τα creerers διασταυρωθούν με κανονικά άτομα δίνουν απογόνους creepers και κανονικούς με ίση συχνότητα. Όταν διασταυρωθούν μεταξύ τους άτομα creepers, δίνουν 2 creepers :1 κανονικό. Διασταυρώσεις ανάμεσα σε κανονικά άτομα δίνουν μόνο κανονικούς απογόνους. Πώς μπορούν να εξηγηθούν αυτά τα αποτελέσματα; (8)
Διϋβριδισμός με αυτοσωμικά και φυλοσύνδετα γονίδια
Δύο έντομα Δροσόφιλα διασταυρώνονται και δίνουν:
482 θηλυκά με κόκκινα μάτια και μακριά φτερά
158 θηλυκά με κόκκινα μάτια και ατροφικά φτερά
238 αρσενικά με κόκκινα μάτια και μακριά φτερά
241 αρσενικά με άσπρα μάτια και μακριά φτερά
80 αρσενικά με κόκκινα μάτια και ατροφικά φτερά
82 αρσενικά με άσπρα μάτια και ατροφικά φτερά
Α) Με ποιο τρόπο κληρονομούνται τα παραπάνω χαρακτηριστικά στη Δροσόφιλα;
Β) Ποιος είναι ο γονότυπος και ο φαινότυπος των γονέων;
Γ) Να γίνει η διασταύρωση που να εξηγεί τα παραπάνω αποτελέσματα. (7)
482 θηλυκά με κόκκινα μάτια και μακριά φτερά
158 θηλυκά με κόκκινα μάτια και ατροφικά φτερά
238 αρσενικά με κόκκινα μάτια και μακριά φτερά
241 αρσενικά με άσπρα μάτια και μακριά φτερά
80 αρσενικά με κόκκινα μάτια και ατροφικά φτερά
82 αρσενικά με άσπρα μάτια και ατροφικά φτερά
Α) Με ποιο τρόπο κληρονομούνται τα παραπάνω χαρακτηριστικά στη Δροσόφιλα;
Β) Ποιος είναι ο γονότυπος και ο φαινότυπος των γονέων;
Γ) Να γίνει η διασταύρωση που να εξηγεί τα παραπάνω αποτελέσματα. (7)
Τρίτη, Ιουνίου 13, 2006
Βρείτε την πρωτοταγή δομή της πεπτιδικής αλυσίδας
Η αλληλουχία ενός μορίου mRNA που περιέχει την πληροφορία για τη σύνθεση μιας πολυπεπτιδικής αλυσίδας σε ένα βακτηριακό κύτταρο είναι η εξής:
5' - AAAGGAUGGCGUAUCCCAUG......UGCGCGUGAUUUAAAA - 3'
Να βρείτε την πρωτοταγή δομή της πολυπεπτιδικής αλυσίσας.
Δίνεται ο γενετικός κώδικας. (6)
5' - AAAGGAUGGCGUAUCCCAUG......UGCGCGUGAUUUAAAA - 3'
Να βρείτε την πρωτοταγή δομή της πολυπεπτιδικής αλυσίσας.
Δίνεται ο γενετικός κώδικας. (6)
Διϋβριδισμός στα άλογα
Μετά από επαναλαμβανόμενες διασταυρώσεις ενός αρσενικού αλόγου με μακριά ουρά με θηλυκά άλογα που έχουν κοντή ουρά, όλοι οι απόγονοι έχουν μακριά ουρά. Στη συγκεκριμένη ράτσα αλόγων το χρώμα του τριχώματος μπορεί να είναι άσπρο, μαύρο ή γκρίζο στα θηλυκά και άσπρο ή μαύρο στα αρσενικά. διασταυρώνεται ένα θηλυκό μαύρο άλογο με μακριά ουρά με ένα αρσενικό άσπρο άλογο με κοντή ουρά. Να βρείτε τη φαινοτυπική αναλογία των απογόνων. Να θεωρήσετε ότι το φύλο στα άλογα καθορίζεται όπως και στον άνθρωπο και ότι τα γονίδια για μακριά/κοντή ουρά είναι αυτοσωμικά. (5)
Δευτέρα, Ιουνίου 12, 2006
Καλλιέργεια βακτηρίων
Σε δύο τρυβλία Α και Β που περιέχουν το ίδιο θρεπτικό υλικό (ποσοτικά και ποιοτικά) τοποθετήσαμε αρχικά από 2 βακτήρια και τα αφήνουμε να πολλαπλασιαστούν για 4 ώρες. Μετά το τέλος της καλλιέργειας μετρήσαμε 2048 βακτήρια στο τρυβλίο Α και 512 βακτήρια στο τρυβλίο Β.
Α) Να εξηγήσετε τη διαφορά στο μέγεθος των δύο βακτηριακών πληθυσμών, αν υποθέσουμε ότι τα βακτήρια ανήκουν στο ίδιο είδος.
Β) Θα μπορούσαν τα βακτήρια των δύο καλλιεργειών να ανήκουν σε διαφορετικά είδη; (3)
Α) Να εξηγήσετε τη διαφορά στο μέγεθος των δύο βακτηριακών πληθυσμών, αν υποθέσουμε ότι τα βακτήρια ανήκουν στο ίδιο είδος.
Β) Θα μπορούσαν τα βακτήρια των δύο καλλιεργειών να ανήκουν σε διαφορετικά είδη; (3)
Διαδικασίες από το γονίδιο στο πεπτίδιο
Το πεπτίδιο Λευκίνη-Βαλίνη-Σερίνη παράγεται από το παρακάτω γονίδιο:
5' - ACCGATGCTTACCGTTGTGTCATGAAACA - 3'
3' - TGGCTACGAATGGCAACACAGTACTTTGT - 5'
Α) Να γράψεις το mRNA που προκύπτει, τις 5΄και 3΄αμετάφραστες περιοχές και το εσώνιο.
Β) Ποια είναι η κωδική και ποια η μη κωδική αλυσίδα του γονιδίου;
Γ) Σε ποια κατηγορία οργανισμών ανήκει το παραπάνω γονίδιο;
Δ) Με ποιες διαδικασίες καταλήξαμε από το γονίδιο στο πεπτίδιο και σε ποιες περιοχές του κυττάρου πραγματοποιούνται αυτές;
Δίνονται τα κωδικόνια: Λευκίνη-CUU , Βαλίνη-GUG και Σερίνη-UCA.
5' - ACCGATGCTTACCGTTGTGTCATGAAACA - 3'
3' - TGGCTACGAATGGCAACACAGTACTTTGT - 5'
Α) Να γράψεις το mRNA που προκύπτει, τις 5΄και 3΄αμετάφραστες περιοχές και το εσώνιο.
Β) Ποια είναι η κωδική και ποια η μη κωδική αλυσίδα του γονιδίου;
Γ) Σε ποια κατηγορία οργανισμών ανήκει το παραπάνω γονίδιο;
Δ) Με ποιες διαδικασίες καταλήξαμε από το γονίδιο στο πεπτίδιο και σε ποιες περιοχές του κυττάρου πραγματοποιούνται αυτές;
Δίνονται τα κωδικόνια: Λευκίνη-CUU , Βαλίνη-GUG και Σερίνη-UCA.
Σάββατο, Ιουνίου 10, 2006
Αυτοσωμικό ή φυλοσύνδετο γνώρισμα;
Δίνονται δύο στελέχη εντόμου Δροσόφιλας (ομόζυγα άτομα και των δύο φύλων) που διαφέρουν σε ένα γνώρισμα: το ένα στέλεχος έχει κατσαρές τρίχες και το άλλο ίσιες τρίχες. Το γονίδιο Α που καθορίζει τις ίσιες τρίχες είναι επικρατές έναντι του αλληλομόρφου του α , το οποιο καθορίζει τις κατσαρές τρίχες. Εξηγήστε ποια διαδικασία πρέπει να ακολουθήσετε για να διαπιστώσετε αν το ζευγάρι των γονιδίων που ελέγχει το γνώρισμα βρίσκεται στα αυτοσωμικά χρωμοσώματα ή είναι φυλοσύνδετο. (2)
Άσκηση διϋβριδισμού με αυτοσωμικά γονίδια
Διασταυρώνουμε δύο ινδικά χοιρίδια και παίρνουμε τους παρακάτω απογόνους:
6 με κοντό τρίχωμα και κρεμ χρώμα
3 με κοντό τρίχωμα και κίτρινο χρώμα
3 με κοντό τρίχωμα και άσπρο χρώμα
2 με μακρύ τρίχωμα και κρεμ χρώμα
1 με μακρύ τρίχωμα και κίτρινο χρώμα
1 με μακρύ τρίχωμα και άσπρο χρώμα.
Α) Πώς κληρονομούνται αυτά τα χαρακτηριστικά του τριχώματος στα ινδικά χοιρίδια;
Β) Ποιος είναι ο γονότυπος και ο φαινότυπος των γονέων;
Γ) Να γίνει η διασταύρωση που να εξηγεί τα παραπάνω αποτελέσματα. (1)
6 με κοντό τρίχωμα και κρεμ χρώμα
3 με κοντό τρίχωμα και κίτρινο χρώμα
3 με κοντό τρίχωμα και άσπρο χρώμα
2 με μακρύ τρίχωμα και κρεμ χρώμα
1 με μακρύ τρίχωμα και κίτρινο χρώμα
1 με μακρύ τρίχωμα και άσπρο χρώμα.
Α) Πώς κληρονομούνται αυτά τα χαρακτηριστικά του τριχώματος στα ινδικά χοιρίδια;
Β) Ποιος είναι ο γονότυπος και ο φαινότυπος των γονέων;
Γ) Να γίνει η διασταύρωση που να εξηγεί τα παραπάνω αποτελέσματα. (1)
